Su Kaynakları Kirlilik Tehdidi Altında

-Çevre ve Orman Bakani Osman Pepe`nin, CHP Bursa Milletvekili Kemal Demirel`in farkli soru önergelerine verdigi yanitlar, basta dogu ve güneydogu olmak üzere yurt genelinde su kaynaklarinda yasanan kirliligi ortaya koydu. Endüstri tesislerinde aritma sistemlerinin olmamasi ve evsel atiklar, su kaynaklarindaki kirliligi arttiran en önemli iki neden olarak öne çikti.

ANKARA(ANKA)-Çevre ve Orman Bakani Osman Pepe`nin, CHP Bursa Milletvekili Kemal Demirel`in farkli soru önergelerine verdigi yanitlar, basta dogu ve güneydogu olmak üzere yurt genelinde su kaynaklarinda yasanan kirliligi ortaya koydu. Endüstri tesislerinde aritma sistemlerinin olmamasi ve evsel atiklar, su kaynaklarindaki kirliligi arttiran en önemli iki neden olarak öne çikti.

CHP`li Demirel, Kütahya, Siirt, Elazig, Bingöl, Bartin, Erzurum, Düzce, Nevsehir, Kars ve Adiyaman illerindeki su kaynaklarinda yasanan kirlilikle ilgili ayri ayri soru önergeleri verdi. Pepe`nin önergelere verdigi yanitlar, su kaynaklarindaki kirlilik gerçegini ortaya çikardi.

KIRLILIK`HARITASI`

Pepe`nin verdigi yanitlarda, su kaynaklarinin kirlilik durumu ve nedenleri illere göre, su sekilde siralandi:

KÜTAHYA

Kirlilige maruz kalan su kaynaklari Porsuk Çayi(Merkez), Gediz Nehri ve Kocaçay(Tavsanli)dir. Ilçelerde endüstri tesisi yogunlugunun az olmasi nedeniyle genel kirlilik, evsel atik sulardan kaynaklanmaktadir.

SIIRT

Kirlilige maruz kalan su kaynaklari Botan, Kezer ve Basur çaylaridir. Botan Çayi, Siirt il merkezine ait atik sular (kanalizasyon sulari) aritilmadan döküldügü için kirlenmektedir. Kezer Çayi, tarimdaki asiri ve yanlis sulamadan dolayi kirlenmektedir. Basur Çayi ise, Bitlis ili ile Baykan Ilçesi ve Ziyaret Ilçesi`ne ait aritilmadan dökülen atik sularla kirlenmektedir.

ELAZIG

Kirlilige maruz kalan su kaynaklari, Keban ve Karakaya baraj gölleri ile Hazar Gölü, Murat ve Dicle nehirleri, Peri ve Haringet çaylaridir. Kirlilik sebeplerini genel olarak evsel atiklar, kismen de küçük ölçekli endüstri tesislerinden kaynaklanan atiksular olusturmaktadir. Elazig ilinde bulunan su kaynaklarindan Murat Nehri ve Keban Baraj Gölü`ne akan Karasu nehrinin baslangiç noktasi Elazig ilinin disinda oldugundan akarsularin baslangiç noktalarindan itibaren olusan kirlilikler de Keban Baraj Gölü`nde kirlenmelere neden olmaktadir.

BINGÖL

Kirlilige maruz kalan su kaynagi Gayt Çayi`dir. Bingöl ilinde sanayi tesisi bulunmadigindan kirlilik evsel niteliklidir.

BARTIN

Kirlilige maruz kalan en önemli su kaynagi Bartin Irmagi olup Bartin Irmagi`nin iki ana kolunu olusturan Kocaçay ve Kocanazçayi, Bartin merkezinde Gazhane Burnu`nda birlesip 14 kilometre yol katederek Bogaz mevkisinde Karadeniz`e ulasmaktadir.

ERZURUM

Kirlilige maruz kalan su kaynaklari, Karasu Nehri, Aras Nehri, Çoruh Nehri ve bunlari besleyen alt akarsulardir. En büyük kirlilik, Erzurum Belediyesi kanalizasyon sebekesinin bagli oldugu ve Firat nehrinin ana kaynagi olan Karasu Nehri`nde görülmektedir. Sanayinin büyük çogunlugu Erzurum Merkez Ilçe`de yer almakta olup, belediyenin kanalizasyonuna bagli olarak faaliyet göstermektedir. Organize sanayi bölgesinden çikan atik sular da direk olarak Karasu Nehri`ne verilmektedir. Aras Nehri`ne Hinis, Horasan, Karaçoban, Köprüköy, Pasinler, Tekman, Halil Çavus, Avlar ve Yagan belediyelerinin atik sulari direk olarak desarj edilmektedir.

DÜZCE

Kirlilige maruz kalan su kaynaklari Küçük Melen, Büyük Melen, Ugur Suyu, Asar Deresi ve Aksu dereleridir. Akarsulardaki en büyük kirlilik sebebi, yerlesim yerlerinden gelen atiksu aritma islemine tabi tutulmadan desarj edilen evsel atiksulardir. Akarsular üzerindeki diger bir kirlilik tehdidi ise, artan sanayilesmedir. Düzce Ovasi`nda mevsimsel tarim faaliyetleri kapsaminda yapilan ilaçlamalar sonucu tarimsal bir kirlilik de olabilecek diger bir tehdittir. Düzce Belediyesi`nin çöp döküm sahasinin da Küçük Melen Çayi`nin hemen yaninda olmasi, bu suyun kalitesini olumsuz etkilemektedir. Dere yataklarindan kaçak malzeme alim sonucu akarsularda kirlilik tehdidi olusabilmektedir.

NEVSEHIR

Kirlilige maruz kalan su kaynagi Kizilirmak Nehri`dir. Kizilirmak Nehri`ne daha çok evsel atiksularin desarji yapilmaktadir.

KARS

Kirlilige maruz kalan su kaynaklari Kars Çayi, Çildir Gölü, Aras irmagi, Arpaçay Baraji ve Kuyucuk Gölü`dür. Kirlilik sebepleri, evsel ve endüstriyel atiksularin aritilmadan belirtilen su kaynaklarina desarj edilmeleri, tarimsal ve zirai mücadele ilaçlarinin yagmur sulari ile birlikte su kaynaklarina karismasidir.

ADIYAMAN

Kirlilige maruz kalan su kaynaklari Egriçay ve Ziyaret Çayi ile bu çaylardan Atatürk Baraji, Kuru Dere, Çelikhan Deresi ve Göksu Çayidir. Kirlilik sebepleri, evsel atiklarin aritilmadan dogrudan ya da dolayli sekilde bu sulara desarj edilmesi, kati atiklarin düzensiz depolanmasi, bilinçsizce yapilan zirai ilaçlama ve yanlis toprak islenmesinin sonucu toprak erozyonu, tarim disi arazilerde olusan toprak erozyonu olarak siralanabilir.

KAYNAK: HABERX